Pytanie badawcze
Ocena skuteczności klinicznej (korzyści i szkód) lamotryginy w leczeniu podtrzymującym zaburzeń afektywnych dwubiegunowych (ang. bipolar disorder, BD), w porównaniu z placebo, leczeniem skojarzonym lub z wykorzystywanymi dotychczas lekami (jak np. lit czy olanzapina).
Wprowadzenie
Lamotrygina to lek zatwierdzony w leczeniu podtrzymującym (czyli mającym na celu zapobieganie nawrotom) u chorych z BD. Może być realną i skuteczną strategią leczenia podtrzymującego BD, gdzie wykazano mniejsze ryzyko nawrotu choroby niż w przypadku placebo. Ponadto odnotowano, że jest tak samo skuteczna jak lit. W związku z tym, dokonano przeglądu systematycznego w celu oceny skuteczności i bezpieczeństwa stosowania lamotryginy w leczeniu podtrzymującym (leczenie zapobiegające nawrotom) u chorych z BD.
Kluczowe wyniki
Zebrane dane są aktualne do maja 2021 roku. Do niniejszej analizy włączono 11 badań, które objęły łącznie 2314 uczestników. 1146 uczestników przydzielono do grupy leczonej lamotryginą, a 1168 uczestników do interwencji kontrolnej (869 osób otrzymywało placebo, a 299 osób lit).
Z niniejszego przeglądu płyną następujące wnioski:
Lamotrygina vs placebo
Korzyści: wykazano przewagę lamotryginy nad placebo w zakresie następujących wyników:
1) Zmniejszenie częstości nawrotów epizodów maniakalnych
2) Stłumienie epizodów depresyjnych
3) Mniejsza potrzeba stosowania dodatkowych środków leczniczych w przypadku nawrotu wszystkich objawów.
4) Zmniejszenie liczby osób rezygnujących z leczenia z powodu jakichkolwiek przyczyn w ciągu ≥6 miesięcy od rozpoczęcia stosowania interwencji.
Szkody: profil działań niepożądanych lamotryginy był podobny do placebo.
Lamotrygina vs lit
Korzyści: lamotrygina była tak samo skuteczna jak lit, z wyjątkiem częstości nawrotów epizodów maniakalnych, która była większa u osób otrzymujących lamotryginę, w porównaniu z osobami otrzymującymi lit.
Szkody: częstość występowania działań niepożądanych związanych ze stosowaniem lamotryginy była mniejsza niż w przypadku litu.
Wiarygodność danych naukowych
Wiarygodność danych naukowych oceniono jako niską do umiarkowanej. Wynikało to z faktu, że w większości badań uwzględnionych w przeglądzie, nie opisano w jaki sposób utajniano przydział uczestników do grup. Biorąc pod uwagę, że nie udało się zidentyfikować danych naukowych o wysokiej jakości, ogólne wyniki tego przeglądu systematycznego należy interpretować z ostrożnością.
Wnioski
Lamotrygina może być lepsza niż placebo pod względem skuteczności i może mieć podobny profil bezpieczeństwa. I tak, lamotrygina była tak samo skuteczna jak lit, oprócz skuteczności pod względem częstości nawrotów epizodów maniakalnych, i charakteryzował ją lepszy profil bezpieczeństwa. Potrzebne są kolejne badania w tym obszarze, oparte na solidnych metodach badawczych i jasnym systemie raportowania, aby potwierdzić efekty leczenia i w pełni odpowiedzieć na pytanie postawione w niniejszym przeglądzie.
Tłumaczenie: Agata Garbaszewska Redakcja: Karolina Moćko